Мягмар гариг 2020/02/18
Доллар 0.00
Улаанбаатар-19C
"Эрдэнэс Тавантолгой" ногдол ашиг тараах эсэхээр хуралдаж байна2020-02-17 11:18 GMT+8 | 84 удаа Ханбогдод тусгаарласан иргэдийг 14 хоног хөл хорионд байлгана2020-02-17 11:16 GMT+8 | 164 удаа Ерөнхийлөгч Х.Баттулга Цагаан сарын баярыг тэмдэглэхгүй байхыг уриалав2020-02-17 11:14 GMT+8 | 84 удаа ӨМНӨГОВЬ: МАСКНЫ НӨӨЦ ХАНГАЛТТАЙ БАЙНА2020-02-17 11:12 GMT+8 | 120 удаа СУМДЫН ЗАСАГ ДАРГА, ЭМТ-ИЙН УДИРДЛАГАТАЙ ЦАХИМ ХУРАЛ ХИЙЛЭЭ2020-02-17 11:10 GMT+8 | 60 удаа Ажлын цагаа богиносгож, гэрээс ажиллах боломжоор хангахыг уриаллаа2020-02-14 20:26 GMT+8 | 140 удаа Мал төллөх үеэр малчдад улсын нөөцөөс өвс олгох хүсэлтэй байгаагаа Шадар сайдад уламжлав2020-02-14 20:02 GMT+8 | 192 удаа СУМ ДУНДЫН ЭМНЭЛГИЙН БЭЛЭН БАЙДАЛТАЙ ТАНИЛЦЛАА2020-02-14 19:59 GMT+8 | 156 удаа ОРОН НУТГИЙН ЦАГДААГИЙН БАЙГУУЛЛАГУУД ХАМТРАН АЖИЛЛАЖ БАЙНА2020-02-14 19:54 GMT+8 | 224 удаа Согтууруулах ундаа коронавирусээс хамгаалж чадахгүй2020-02-14 19:52 GMT+8 | 116 удаа Хүнсний хомсдол үүсэхгүй2020-02-14 19:38 GMT+8 | 164 удаа Е баримтын бүртгэлээр халамжийн мөнгөө авах боломжтой2020-02-14 19:38 GMT+8 | 152 удаа Маргаашнаас ихэнх нутгаар хүйтний эрч суларна2020-02-14 19:37 GMT+8 | 192 удаа Өндөржүүлсэн бэлэн байдлын үед авах арга хэмжээ2020-02-13 12:47 GMT+8 | 260 удаа Улаан чулууг иргэд ухаад найм хонож байна гэв2020-02-13 12:46 GMT+8 | 240 удаа “Эерэг өөрчлөлтүүд” гарч буйг онцлов2020-02-13 12:44 GMT+8 | 244 удаа Шинэ коронавирусний халдвараас сэргийлэх зөвлөмж хүргүүлэв2020-02-13 12:43 GMT+8 | 160 удаа Шинжилгээний хариу сөрөг гарсан тул Замын-Үүдэд саатуулсан 106 хүнийг заавар зөвлөмжийн дагуу явуулахаар боллоо2020-02-13 12:41 GMT+8 | 292 удаа УЛСЫН АВАРГА ТАРИАЛАНЧААР Ч.ОДСҮРЭН ТОДОРЛОО2020-02-12 18:14 GMT+8 | 344 удаа ӨМНӨГОВЬ АЙМГААС УЛСЫН АВАРГА МАЛЧИН 7 ТОДОРЛОО2020-02-12 15:30 GMT+8 | 1260 удаа Ө.Энхтүвшин: Гамшгаас хамгаалах өндөржүүлсэн бэлэн байдлын зэрэгт шилжүүллээ2020-02-12 15:26 GMT+8 | 244 удаа ДОХИО!!! Цаг агаарын аюултай үзэгдлээс сэрэмжлүүлэх мэдээ2020-02-12 15:15 GMT+8 | 728 удаа ЭМЯ: Манай улс халдвар тархах эрсдэлтэй орны тоонд багтсан хэвээр байна2020-02-12 15:14 GMT+8 | 204 удаа 12 иргэний шинжилгээний хариу сөрөг гэж гарчээ2020-02-12 15:13 GMT+8 | 208 удаа Гашуунсухайт боомтод тусгаарлагдсан 12 хүний шинжилгээний сорьцыг ХӨСҮТ рүү явуулаад байна2020-02-11 16:48 GMT+8 | 60 удаа Гашуунсухайт боомтоор орж ирсэн 27 иргэнийг тусгаарлаад байна2020-02-11 14:11 GMT+8 | 84 удаа Цагаан сарын баярыг хориглож нүүрс тээврийг зогсоолоо2020-02-10 16:41 GMT+8 | 1804 удаа Авто тээврийн шалган нэвтрүүлэх найман товчооноос сэжигтэй тохиолдол бүртгэгдээгүй2020-02-10 13:54 GMT+8 | 404 удаа ОРОН НУТАГТ ШИНЭ ТЕХНОЛОГИ БОЛОН НОГООН ТЕХНОЛОГИЙГ ДЭМЖИХ ТӨСЛИЙН СОНГОН ШАЛГАРУУЛАЛТАД ТАНЫГ УРЬЖ БАЙНА2020-02-10 13:51 GMT+8 | 328 удаа Ханбогдтой хиллэдэг хотод коронавирусын хоёр тохиолдол бүртгэгдлээ2020-02-10 13:36 GMT+8 | 196 удаа
М.Ууганбаяр: Монгол хэл бол хүчирхэг, дархлаа сайтай хэл2020-02-03 16:53 GMT+8 | 7860 удаа Ж.Уянга: Aялал жуулчлалыг шинжлэх ухаанчаар хөгжүүлэх цаг нь болсон2020-01-28 17:09 GMT+8 | 5192 удаа АЙМГИЙН ЗАСАГ ДАРГЫН АЛБАН ДААЛГАВАР ГАРЛАА2020-01-27 13:22 GMT+8 | 3624 удаа С.Мөнхжаргал, Ж.Дагвасамба нар ерөөлийн төрөлд өв уламжлагчаар бүртгэгджээ2020-02-03 16:47 GMT+8 | 2992 удаа Сургууль, цэцэрлэгийг гуравдугаар сарын 2 хүртэл АМРААНА2020-01-24 17:19 GMT+8 | 2240 удаа У.Тунгалаг: Малчин өвөө, эмээ дээрээ өссөн маань миний амьдралын чигийг заасан хамгийн үнэт зүйл2020-02-07 16:04 GMT+8 | 1952 удаа Цагаан сарын баярыг хориглож нүүрс тээврийг зогсоолоо2020-02-10 16:41 GMT+8 | 1804 удаа ЗАСГИЙН ГАЗРЫН ХУРАЛДААНААР НӨАТ-ын буцаан олголтыг энэ сарын 10-ны өдрөөс эхлэн олгоно2020-02-04 15:58 GMT+8 | 1680 удаа Ж.Амарсанаа: Ухань руу явах сайн дурын багт 65 эмч нэгдлээ2020-01-30 13:24 GMT+8 | 1596 удаа НАР ҮДЭЛСЭН ГОВЬ2020-02-03 16:59 GMT+8 | 1364 удаа Алдарт эхийн одонгийн мөнгийг сар шинийн өмнө олгоно2020-01-20 18:03 GMT+8 | 1280 удаа ӨМНӨГОВЬ АЙМГААС УЛСЫН АВАРГА МАЛЧИН 7 ТОДОРЛОО2020-02-12 15:30 GMT+8 | 1260 удаа 1940 оноос хойш ажиглагдсан 5 дахь дулаан жил тохиожээ2020-01-20 18:03 GMT+8 | 1208 удаа Монгол Улсын гурван сая дахь иргэн Х.Монголжин охин өнөөдөр 5 нас хүрч байна2020-01-24 14:08 GMT+8 | 1084 удаа Ухань хотод МОНГОЛ ЭМЧ нарын баг ажиллахаар болжээ2020-01-29 19:04 GMT+8 | 956 удаа БНХАУ-тай хиллэдэг найман боомтод улс хоорондын зорчигчдын тээврийг тодорхойгүй хугацаагаар зогсоожээ2020-01-27 13:29 GMT+8 | 920 удаа Хөгжимт жүжгийн театрын уран бүтээлчид амны хаалт хийж байна2020-01-31 16:29 GMT+8 | 872 удаа Гэр хорооллын айлууд "юнивишн"-д холбогдоно2020-02-03 16:46 GMT+8 | 844 удаа Булган сум лицензгүй сум боллоо2020-02-04 15:20 GMT+8 | 788 удаа Сурагчдад онлайн сургалт явуулна2020-01-24 19:00 GMT+8 | 788 удаа ХИЛИЙН БООМТОД ХАМТАРСАН БАГ АЖИЛЛАЖ БАЙНА2020-02-04 16:06 GMT+8 | 754 удаа Олон нийтийг хамарсан үйл ажиллагаа зохион байгуулахгүй байхыг зөвлөв2020-01-27 13:19 GMT+8 | 748 удаа ДОХИО!!! Цаг агаарын аюултай үзэгдлээс сэрэмжлүүлэх мэдээ2020-02-12 15:15 GMT+8 | 728 удаа Хүүхэд, ахмадын "Эрүүл манлай" эмнэлэг нээлтээ хийлээ2020-01-28 17:25 GMT+8 | 712 удаа Орон нутгийн сонгуулийн хуулийг баталлаа2020-01-30 13:10 GMT+8 | 676 удаа Говийн нутгаар 8 градус дулаан байна2020-02-07 16:02 GMT+8 | 676 удаа АХМАДЫН ХОРООНООС САЙН ҮЙЛСЫН АЯН ЗОХИОЛОО...2020-02-06 19:16 GMT+8 | 648 удаа УИХ-ын сонгуулиар Өмнөговь аймагт ХОЁР мандат олгов2020-01-31 16:20 GMT+8 | 632 удаа М.Эрхэмбаяр "ҮНЭМЛЭХҮЙ АВАРГА" боллоо2020-01-28 17:26 GMT+8 | 616 удаа Хилийн боомтуудад ажиллаж буй алба хаагчдад амны хаалт, термометр хүлээлгэн өглөө2020-02-04 15:16 GMT+8 | 588 удаа

ХОНГОР ЭЛСНИЙ ДОМОГ

НИЙТЭЛСЭН: 2019-02-25 20:52 GMT+8

Өмнөговь аймгийн Сэврэй сумын нутагт, Зөөлөнгийн нуруу, Хатан Сэврэй уулын хойд хормойгоор сунан тогтсон  Хонгорын элс 180 орчим километр үргэлжлэн гадаад дотоодын зочид гийчдийн сэтгэл зүрхний нэгээхэн хэсгийг өөртөө шингээн, халуун илчнээсээ харамгүй хайрлана.

Хонгорын элсний баянбүрдэд элдэв төрлийн шувууд чуулан, цахилдага цэнхэртэн ургаж, Сэрүүн Булгийн шүд хага ташим рашаан амны цангааг тайлна. Холгүй орших Хонгорын голын төмөр гүүр социализмын үед тарвас, хүнсний ногоо тариалан, бас ч гүй онгоц буудаг талбайтай байсан аж ахуйн залуусын нууцлаг болзоог дурсан ганихрана. Хонгорын элсний хамгийн өндөр хэсгийг Дуут Манхан гэнэ. Есөн давхар байшингаас сүрлэг өндөр агаад мацаж мацаж оройд нь гарахад хавь ойрын айлуудын гадаа хүмүүсийн ярилцах, гялгар уут хувин савны чимээ тодхон сонсдогдоно. Элсний ёроолд зогссон машины жолооч өчүүхэн шоргоолж мэт... Гараа алдлан халуун элсэн дээр хэвтэж, нүцгэн хөлөө элсэнд булаад, хөвөн үүлсийг ажаад хэвтэхэд гэнэт хаа нэгтээгээс дүнгэнэх онгоцны хөдөлгүүрийн дуу гарна.

Хаанахын онгоц хааш ниснэ вэ хэмээн сониучирхаж толгойгоо хэд эргэлдүүлэхэд онгоцны сураг ч үгүй, нөгөө л үүлс тэнгэрт зөөлөн хөвөрч, салхи хацрыг зөөлөн үнсэнэ. Хөөмий мэт дүнгэнэдэг энэ чимээгээр элсийг Дуут Манхан гэж ухаант ард нэрлэжээ. Манханы оройн наранд халсан элсний ширхгүүд салхийг даган хуйлран бүжиглэхэд ийнхүү өвөрмөц содон дуу гарна. Элс салхинд дурлаа юм болов уу, түүнийг дагаад холын холд явах гээ юм болов уу... Энд л би хамгийн жаргалтай, хамгийн тайван, хамгаас баясалтай байдаг юм. Хатан Сэврэй уул эмэгтэйчүүдийг ивээдэг нутгийн домогтой. Сэврэй сумтай хил залгаа орших Ноён сумын Толь Хад, Ноён уулын домог бас л зүрхэнд хадаастай.

Эрт цагт нутгийн ноён нэгэн ааш муутай эхнэрээ хашраахын тулд түшмэлийнхээ зааснаар эхнэр болох Сэврэй хатнаа алс газар цөлөх болжээ. Уурсаж бухимдсан Сэврэй хатан ноёны цэргүүдээр "хамгаалуулан" одохдоо толио шидэхэд тэрхүү толь олон хэсэгт бутран нэг нь Толь Хадыг үүсгэсэн гэдэг. Ааштай ч амьдран дассан байсан хатнаа санагалзан Ноён нууцханаар тэрхүү Толь Хаданд хатнаа тольдон хардаг байсан гэдэг. /Хар өнгөтэй мөртлөө толигор, 2 м орчим өндөр хад байдаг юм, Ноён сумаас баруун  хойш 10 хүрэхгүй км/. Харин халуун элсэн дээр хэвтэн жаргалдаа мансуурахдаа би бээр Хонгорын элсний "домгийг" зохиож байсан юм. Өөртөө тэрхүү "домгийг" шивнэн дахин дахин өөртөө ярьж өгөх их дуртай... 

Сэврэй хатан алс газар цөлөгдөн амьдрахдаа ихийг бясалган гуниглах болжээ. Түүнийг харж хамгаалахаар Ноёны нэгэн баатар цэрэг Хонгор зэлүүд нутагт мөн иржээ. Өдөр бүр Хатан Сэврэй голын эрэгт очин урт гил гэзгээ самнан санаашран суухад Хонгор баатар түүнийг ихэд өрөвдөн сэтгэл алдрана. Бүхнийг умартан шинэ нутагтаа эзэд болон сууя гэсэн Хонгорын үгийг Хатан Сэврэй үл хайхран улам ихээр гуниглан дуу аялна. Тэгсээр олон жил өнгөрч, Толь Хад ч сааралтан бүүдгэрч, Хонгор баатар арга буюу хайрт бүсгүйнхээ гишгэсэн газрыг зөөллөхийн тулд сэтгэл зүрхээ түүнд зориулан, голд очдог замын чулуу бүхнийг элгэн дороо хийн элсэн манхан болж хувирчээ... 

Сэврэй сумын Засаг дарга Б.Батсайханы блогоос...